"Техникалыќ реттеу туралы" Ќазаќстан Республикасыныѕ 2004 жылєы 9 ќарашадаєы Заѕын іске асыру маќсатында Ќазаќстан Республикасыныѕ Їкіметі ЌАУЛЫ ЕТЕДІ:
1. Ќоса беріліп отырєан "Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне ќойылатын талаптар" техникалыќ регламенті бекітілсін.
2. Осы ќаулы алєаш рет ресми жарияланєан кїнінен бастап алты ай ґткен соѕ ќолданысќа енгізіледі.
Ќазаќстан Республикасыныѕ
Премьер-Министрі К. Мјсімов
Ќазаќстан Республикасы
Їкіметініѕ
2008 жылєы 9 маусымдаєы
N 551 ќаулысымен
бекітілген
"Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне
ќойылатын талаптар" техникалыќ регламенті
1. Ќолданылу аясы
1. Осы "Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне ќойылатын талаптар" техникалыќ регламенті (бўдан јрі - Техникалыќ регламент) Ќазаќстан Республикасыныѕ "Халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы туралы" 2002 жылєы 4 желтоќсандаєы жјне "Техникалыќ реттеу туралы" 2004 жылєы 9 ќарашадаєы Заѕдарына сјйкес јзірленген жјне ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне жјне оныѕ тіршілік циклындаєы процестерге ќойылатын талаптарды белгілейді.
2. Техникалыќ регламенттіѕ талаптары Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєында ґндірілетін жјне сатылатын ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суєа ќолданылады, олар:
1) табиєи минералды сулар;
2) бўлаќ сулары;
3) шыєу орны белгіленген сулар;
4) асхана суы;
5) тазартылєан сулар.
3. Осы Техникалыќ регламенттіѕ талаптары Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєына импортталатын ауыз суєа ќолданылады, олар:
1) табиєи минералды сулар;
2) бўлаќ сулары;
3) їшінші елдердіѕ аумаєындаєы жерасты сулары орналасќан жерлерде ґндірілген жјне ыдыстарєа ќўйылєан жјне техникалыќ реттеу туралы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес Ќазаќстан Республикасыныѕ мемлекеттік техникалыќ реттеу жїйесімен танылєан сулар.
4. Осы Техникалыќ регламент ќолданылатын ґнімдердіѕ тїрі жјне олардыѕ коды Ќазаќстан Республикасыныѕ Сыртќы экономикалыќ ќызметініѕ тауар номенклатурасыныѕ тауарлар жіктемесініѕ 2201 позициясына сјйкес келеді.
5. Техникалыќ регламент мыналарєа:
1) табиєи минералды емдік жјне емдік-асханалыќ ауыз суларєа;
2) термалдыќ немесе гидроминералдыќ сумен емдеу орындарында емдік ретінде пайдаланылатын табиєи минералды суларєа;
3) ќуатты аќпараттыќ жјне/немесе ґзге де физикалыќ јдістермен жјне технологиялармен ґѕделген жјне емдік ќасиеттері бар суларєа;
4) дистилденген суларєа;
5) таєамдыќ ќоспаларды, оныѕ ішінде шырындарды, тўнбаларды, эссенцияларды, хош иістендіргіштерді, бояєыштарды, ќантты, ќантты алмастырєыштарды, тјттілендіргіштерді консерванттарды ќолдана отырып дайындалєан алкогольсіз сусындарєа жататын суларєа ќолданылмайды.
6. Бастапќы су кґзінен бастап соѕєы тўтынушыєа дейін тіршілік циклініѕ барлыќ кезеѕінде, объектілердегі ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне байланысты ыќтимал ќауіп-ќатерлерді талдау жїргізіледі.
Ґндіруші ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне байланысты ќауіп-ќатерлерді талдау нјтижелерін, сыни баќылау нїктелерін, тексеру мен реттеу рјсімдерін кезеѕ-кезеѕімен ќарайды, олардыѕ мониторингін жїргізеді.
Ґндіруші ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне байланысты ќауіп-ќатерлер туындауы мїмкін нїктелерді сјйкестендіреді жјне ќауіп-ќатерлі нїктелерді тексеру жјне реттеу рјсімдерін жїргізеді.
Судыѕ микробиологиялыќ жјне химиялыќ ластануына байланысты ќауіп-ќатерлер ќауіп-ќатердіѕ дјрежесін баєалауєа мїмкіндік беретін јдістемеге негізделуі тиіс. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суды талдауєа пайдаланылатын јдістер сенімді жјне салыстырмалы нјтижені ќамтамасыз етуі тиіс.
7. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су ќауіпсіздігініѕ ќауіп-ќатерлерін баєалау кезінде ќолданыстаєы єылыми деректер, ґѕдеу жјне ґндірудіѕ (дайындаудыѕ) тиісті јдістері, инспекторлау, іріктеп баќылау, зертханалыќ зерттеу јдістері, наќты аурулардыѕ таралу дјрежесі туралы деректер пайдаланылуы жјне аурулардан таза аймаќтар болуы тиіс.
8. Бўл деректер ыдыстарєа ќўйылєан ќауіпсіз ауыз суды ґндіру їшін микробиологиялыќ, химиялыќ жјне радиологиялыќ ќауіпсіздікті азайту, жою немесе алдын алу їшін тиісті баќылау шараларын аныќтау їшін негіз болады.
2. Терминдер мен аныќтамалар
9. Осы Техникалыќ регламентте мынадай терминдер мен аныќтамалар пайдаланылады:
1) ауыз су - сапасы бойынша табиєи жай-кїйдегі немесе дайындалєаннан кейін гигиеналыќ нормативтерге жауап беретін жјне адамныѕ ауыз су жјне тўрмыстыќ мўќтаждыєын ќанаєаттандыруєа, сондай-аќ тамаќ ґнімдерін ґндіруге арналєан су;
2) табиєи минералды су - адам организміне физиологиялыќ пайдалы јсерін тигізетін бастапќы химиялыќ жјне микробиологиялыќ ќўрамымен тўтыну ыдысына ќўйєан кезде саќталып, биологиялыќ жјне химиялыќ ластанудан сенімді ќорєалєан жерасты суларыныѕ шыєу жерлерінен ґндірілетін ауыз су;
3) бўлаќ суы - кїндізгі жаєдайда жерасты суларыныѕ бір немесе бірнеше табиєи шыєу жерлерінен ґндірілетін су;
4) шыєарылатын жері белгіленген су - судыѕ бастапќы физикалыќ-химиялыќ сипаттамасын ґзгертпейтін жјне ыдысќа ќўйылєан тїрде ауыз судыѕ химиялыќ, радиациялыќ жјне микробиологиялыќ ќауіпсіздігі тґмендемейтін ыдысќа ќўяр алдында суды дайындаудан ґткен орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесінен алынєан суды ќоспаєанда, жерасты немесе жерїсті ауыз суымен жабдыќтау кґздерінен алынєан су;
5) асханалыќ су - халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы мемлекеттік орган тамаќ ґнімдерінде пайдалану їшін рўќсат еткен, биологиялыќ белсенді макро- жјне микроэлементтер немесе минералдыќ тўздар ќосылєан, жерасты немесе жерїсті ауыз суымен жабдыќтау кґзінен алынєан су;
6) тазартылєан су - ауыз сумен жабдыќтаудыѕ жерасты немесе жерїсті кґзінен алынєан, оныѕ ішінде орталыќтандырылєан жјне орталыќтандырылмаєан сумен жабдыќтау жїйелерінен алынєан, бастапќы судыѕ ґзгертілген санитарлыќ-химиялыќ сипаттамасы бар жјне ыдыстарєа ќўяр алдында суды дайындаудан ґткізілген су;
7) жерасты суы - жер ќойнауындаєы су;
8) жерїсті суы - жерїсті суыныѕ объектілері: ґзендер, кґлдер, суќоймалары, теѕіздер, мўздыќтар суы;
9) ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су - ќўрамы, формасы мен сыйымдылыєы јртїрлі тўмшаланып жабылєан тўтыну орамына (ыдысына) ќўйылєан, бўдан јрі ґѕдеусіз тікелей пайдалану їшін ќауіпсіз ауыз су;
10) ауыз сумен жабдыќтау кґзі - белгіленген гигиеналыќ нормативтерге жауап беретін жјне ауыз сумен жабдыќтау жїйесіне су алу їшін пайдаланылуы мїмкін жерасты немесе жерїсті су объектісі;
11) жерасты сулары шыєатын жер - оларды пайдалану ќоры "Жер ќойнауы жјне жер ќойнауын пайдалану туралы" Ќазаќстан Республикасыныѕ 1996 жылєы 27 ќаѕтардаєы Заѕыныѕ талаптарына сјйкес баєаланєан жерасты суларынан тўратын жер ќойнауыныѕ бґлігі;
12) жерасты суларыныѕ пайдаланылатын ќоры - берілген режимде жјне пайдалану шарттарымен, сондай-аќ табиєатты ќорєау шектеулерін есепке ала отырып, суды тўтынудыѕ есептік мерзімі ішінде нысаналы пайдалану талаптарын ќанаєаттандыратын су сапасымен ауыз сумен жабдыќтау жїйесіндегі техникалыќ негізделген су алу ќўрылыстарыныѕ кґмегімен жер ќойнауында алынуы мїмкін жерасты суыныѕ мґлшері;
13) орталыќтандырылєан ауыз сумен жабдыќтау жїйесі - су алуєа, дайындауєа, саќтауєа, ауыз суды тўтыну орындарына беруге арналєан жјне жалпы пайдалану їшін ашыќ ќўрылєылар, ќўрылыстар мен ќўбырлар кешені;
14) орталыќтандырылмаєан ауыз сумен жабдыќтау жїйесі - ауыз суды оныѕ жўмсалатын жеріне бермей-аќ, ауыз суды алуєа арналєан, жалпы пайдалануєа ашыќ немесе жеке пайдалануда тўрєан ќўрылєылар мен ќўрылыстар;
15) физиологиялыќ толыќќанды су - оныѕ ионды-тўзды ќўрамына, физикалыќ-химиялыќ ќасиеттеріне, оныѕ ќўрамындаєы биологиялыќ белсенді жјне ґзіндік ерекше микроэлементтердіѕ болуына, сондай-аќ ауыз сумен жабдыќтау кґзі суыныѕ бастапќы микробиологиялыќ ќўрамына байланысты адам организміне физиологиялыќ ќолайлы јсер ететін ауыз су;
16) ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суды тану рјсімі - ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ сапасы мен ќауіпсіздігі сјйкестігін, сондай-аќ оларды ґндірудіѕ осы Техникалыќ регламенттіѕ талаптарына сјйкестігін баєалау бойынша Ќазаќстан Республикасыныѕ ќўзырлы органы жїргізетін рјсім;
17) автохтонды бактериялар - осы ауыз сумен жабдыќтау кґзіне тјн жерасты суында ылєи болатын, табиєи ќалпына келтірілетін, оныѕ ішінде бактериялардыѕ ерекше физиологиялыќ топтарыныѕ жиынтыєы;
18) ауыз судыѕ физиологиялыќ толыќќандылыєын медициналыќ-биологиялыќ баєалау - олардыѕ процесінде ауыз судыѕ физиологиялыќ толыќќандылыєы мен оныѕ ќауіпсіздігі негізделетін єылыми-эксперименталдыќ клиникаєа дейінгі жјне клиникалыќ, оныѕ ішінде гидрогеологиялыќ, физикалыќ-химиялыќ, микробиологиялыќ, санитарлыќ-гигиеналыќ, физиологиялыќ зерттеулер кешені;
19) медициналыќ ќорытынды - ауыз судыѕ физиологиялыќ толыќќандылыєын жїргізілген медициналыќ-биологиялыќ баєалау негізінде берілетін ауыз судыѕ ќўрамы, сапасы, ќауіпсіздігі мен адам организміне физиологиялыќ ќолайлы јсер етуі туралы ќорытынды.
3. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ нарыќтаєы
айналымыныѕ шарты
10. Ыдысќа ќўйылєан ауыз су егер осы Техникалыќ регламентте белгіленген ќауіпсіздік талаптарына жауап берген жаєдайда єана ол нарыќќа шыєарылуы мїмкін.
11. Асханалыќ жјне тазартылєан ауыз суды таѕбалауда:
1) тўтынушыны табиєи минералдыќ, бўлаќ суымен жјне шыќќан жері бойынша сумен жаѕылыстыруєа ыќпал ететін жјне байланыстыратын;
2) оны шыєаратын белгілі бір географиялыќ ауданды кґрсететін немесе оєан кїмјн туєызатын белгілерді, мјліметтер мен басќа да аќпараттарды пайдалана отырып, нарыќта орналастыруєа рўќсат етілмейді.
4. Ыдысќа ќўйылатын ауыз су ќауіпсіздігіне
ќойылатын талаптар
12. Ыдысќа ќўйылатын ауыз су тамаќ ґнімі болып есептеледі.
Ыдысќа ќўйылатын ауыз су ќауіпсіздігі ауыз судыѕ ќауіпсіздігіне: химиялыќ жјне тўздыќ ќўрамыныѕ кґрсеткіштеріне, микробиологиялыќ, радиологиялыќ, токсикологиялыќ кґрсеткіштеріне, ґндірісіне, тўтыну орамына (ыдысќа) жјне таѕбалауєа, тўтынушыларєа арналєан аќпаратќа ќойылатын талаптардыѕ жиынтыєымен ќамтамасыз етіледі.
Ыдысќа ќўйылатын ауыз су оны ќўю, тасымалдау, саќтау кезінде, сол сияќты кґтерме жјне бґлшек саудада сатудыѕ барлыќ рўќсат етілген мерзімінде халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасы заѕнамасыныѕ талаптарына сјйкес болуы тиіс.
13. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ ќасиеттері халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен белгіленетін критерийлермен аныќталады.
Ыдысќа ќўйылєан ауыз суда јртїрлі кґзге кґрінетін ќосындылардыѕ, пленка ќабаттары мен тўнбалардыѕ болуына рўќсат етілмейді.
14. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігі химиялыќ ќўрамы, негізгі тўзды компоненттердіѕ, уытты металдар мен металл емес элементтердіѕ болуы бойынша халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен аныќталады.
Ґнеркјсіптік ќўюєа арналєан ауыз судыѕ химиялыќ ќўрамыныѕ ґѕірлік ерекшеліктерін сипаттайтын кґрсеткіштері халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары јрбір су кґзі їшін жеке белгілейді.
Суда осы Техникалыќ регламентте кґрсетілмеген ґнеркјсіптік, ауыл шаруашылыєы жјне тўрмыстыќ химиялыќ заттардыѕ болуы шаруашылыќ-ауыз су жјне мјдени-тўрмыстыќ маќсаттаєы су объектілерініѕ суындаєы зиянды заттардыѕ шекті рўќсат етілген шоєырлануыныѕ белгіленген нормативтерінен аспауєа тиіс.
Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєына белгіленген тјртіппен импортталатын табиєи минералды жјне бўлаќ суларын ресми тану рјсімі кезінде ауыз су ќауіпсіздігіне ќойылатын халыќаралыќ талаптарєа ќатысты тїпкілікті мјні ретінде суда нитраттар шоєырлануыныѕ мейлінше тґмен кґрсеткішін алуєа тиіс.
15. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ радиациялыќ ќауіпсіздігі ќолданыстаєы халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес альфа- жјне бета- белсенділіктіѕ салмаќтыќ жиынтыќ кґрсеткіштері бойынша радиациялыќ ќауіпсіздік нормаларына сјйкестігімен аныќталады.
Ыдысќа ќўйылєан суды жыл бойы тўтыну кезінде болатын альфа-радиа белсенділігініѕ меншікті жиынтыєы бір литрге 0,1 Беккерельден (БК/л) аспауы, ал бета-радиа белсенділігініѕ меншікті жиынтыєы - бір литрге 1.0 Беккерельден (БК/л) аспауы тиіс.
Суда бірнеше радионуклидтердіѕ бірге болуы кезінде халыќты сјулелендірудіѕ тиімді дозасы жылына 0,1 микрозиветтен (жылына/мЗв) аспауы тиіс.
Ауыз судыѕ радиациялыќ ќауіпсіздігініѕ мониторингі кезінде аныќталєан альфа- жјне бета- белсенділіктіѕ бір немесе екі кґрсеткіші артќан жаєдайда радиациялыќ ќауіпсіздіктіѕ санитарлыќ ережесі мен нормаларыныѕ талаптарына сјйкестігін радионуклидтік талдау жїргізіледі.
16. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ ќауіпсіздігі эпидемиологиялыќ жаєынан халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес микробиологиялыќ жјне паразитологиялыќ кґрсеткіштер бойынша аныќталады.
17. Ыдысќа ќўйылатын ауыз су консерванттары ретінде халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы мемлекеттік орган ќолдануєа рўќсат еткен реагенттерге рўќсат етіледі.
18. Ауыз судыѕ макро- жјне микроэлементтік ќўрамы бойынша физиологиялыќ толыќќандылыєы халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында белгіленген кґрсеткіштер бойынша аныќталады.
5. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суды ґндіру
ќауіпсіздігіне ќойылатын талаптар
19. Табиєи минералды жјне бўлаќ сулары жерасты ауыз суымен жабдыќтау кґздерініѕ белгіленген санитарлыќ аймаќтары болєан кезде ґнеркјсіптік санаттар бойынша бекітілген суды пайдалану ќоры бар жерасты сулары орналасќан жерлерде єана ґндіріледі.
20. Ауыз сумен жабдыќтау кезіндегі табиєи минералды жјне бўлаќ суларыныѕ ќўрамы, температурасы мен басќа да елеулі сипаттамалары кґзді пайдалану кезеѕінде жерасты суларыныѕ табиєи гидродинамикалыќ режимініѕ ауысуы шегінде тўраќты болып ќалуєа тиіс.
21. Ауыз суды ґндіруге арналєан жабдыќ судыѕ ластану мїмкіндігін толдырмайтындай жјне су кґзінен шыєардаєы сол суєа тјн ќасиеттерін саќтайтындай етіп орнатылуєа тиіс.
22. Табиєи минералды жјне бўлаќ суы алынєан кґзіне жаќын жерде ыдысќа ќўйылады.
Осы Техникалыќ регламент кїшіне енгенге дейін табиєи минералды суды шыєарєан ґндірістер їшін алєан кґзінен ќўю орнына дейін мамандандырылєан цистерналарда табиєи минералды суларды тасымалдауєа жол беріледі.
Табиєи минералды суларды мамандандырылєан цистерналарда тасымалдау судыѕ ластануын болдырмайтын санитарлыќ-эпидемиологиялыќ талаптар саќталєан кезде, мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары белгіленген тјртіппен берген санитарлыќ паспорты бар кґлік ќўралдарымен жїзеге асырылады.
23. Табиєи минералды жјне бўлаќ суы ыдыстарєа ќўйылар алдында оларєа физиологиялыќ толыќќандылыќ ќасиеттерін беретін, олардыѕ бастапќы химиялыќ жјне микробиологиялыќ ќўрамын ґзгерте алатын ќандай да бір ґѕдеуге ўшырамайды.
Атап айтќанда, УФ-зарарсыздандырудан, озонданудан басќа, ќандай да бір тјсілмен дезинфекциялыќ ґѕдеуге немесе табиєи минералды жјне бўлаќ суындаєы автохтонды бактериялардыѕ тірі тізбегін ґзгертуге ќабілетті басќа кез келген ґѕдеуге тыйым салынады.
24. Табиєи минералды жјне бўлаќ суындаєы бактериялардыѕ туындайтын тізбектерініѕ автохтонды жалпы мґлшері тіршілік етуге ќабілетті тізбектердіѕ ќалыпты мґлшеріне сјйкес келуге жјне су кґзін барлыќ ластанудан ќорєауды ќамтамасыз етуге тиіс.
Тіршілік етуге ќабілетті тізбектердіѕ ќалыпты мґлшері ќандай да бір ґѕдеуге дейін су кґзіндегі тізбектердіѕ жалпы ќолданбалы мґлшерін білдіреді.
Ыдыстарєа ќўйылєан табиєи минералды жјне бўлаќ суындаєы тіршілік ететін тізбектердіѕ жалпы саны жерасты суы кґздерінде ќандай болса, сол сияќты болуы тиіс.
Су кґзінен алынєан табиєи минералды су їшін граммен микроорганизмдердіѕ пайда болєан бірліктері тізбектерініѕ (бўдан јрі - ПБТ) саны бактериялардыѕ басталу температурасы жиырма екі градус Цельсий болєанда жиырма граммнан жјне бактерия бапталуыныѕ температурасы отыз жеті градус Цельсий болєанда бес граммнан аспауєа тиіс.
Ыдыстарєа ќўйылєан табиєи минералды су їшін ПБТ саны бактерияларды баптау температурасы жиырма екі градус Цельсий болєанда бір жїз граммнан жјне бактерияларды баптау температурасы отыз жеті градус Цельсий болєанда жиырма граммнан аспауєа тиіс.
Автохтондыќ бактериялар тізбегініѕ сандыќ жјне сапалыќ ќўрамы табиєи минералды судыѕ физиологиялыќ толыќќандылыєын медициналыќ-биологиялыќ баєалау кезінде, сондай-аќ суды зерттеу кезінде сјйкестендіру кґрсеткіштері ретінде назарєа алынады жјне мезгіл-мезгіл баќыланады.
25. Су кґзіндегі жай-кїйде болєандаєыдай табиєи минералды жјне бўлаќ суларына кґмірќышќыл газын енгізуден басќа, ешќандай ќоспа ќосылмауы тиіс.
26. Табиєи минералды жјне бўлаќ суларын ґѕдеудіѕ мынадай јдістеріне рўќсат етіледі:
1) оныѕ ќўрамынан темір жјне кїкірт ќосындыларын алып тастау маќсатында аэрациядан кейін суды сїзгілеу немесе декантирлендіру;
2) темірдіѕ, марганецтіѕ, кїкірттіѕ, сондай-аќ кейбір табиєи минералды суларда болатын тотияйынныѕ ќосындыларын алып тастау їшін озонмен байытылєан ауаны ґѕдеу;
3) тек физикалыќ јдіспен єана кґмірќышќыл газын толыќ немесе ішінара алып тастау.
Ґѕдеу јдістері судыѕ ќўрамын ґзгертпеуі тиіс.
Табиєи минералды жјне бўлаќ суларын ґѕдеу јдістері туралы мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары хабардар етіледі.
27. Табиєи минералды жјне бўлаќ суларыныѕ физиологиялыќ толыќќандылыєы єылыми медициналыќ-биологиялыќ зерттеулермен дјлелденуге тиіс.
Єылыми бекітілген јдістеме бойынша жїргізілуге тиіс талдаулар табиєи минералды сулардыѕ жеке сипаттамасын жјне оныѕ адам организміне, мјселен, зјр шыєаруєа, асќазан мен ішектіѕ жўмыс істеуіне, минералдар тапшылыєын толтыруєа јсер етуін айќындау їшін жарамды болуы тиіс.
Табиєи минералды судыѕ сапасы мен физиологиялыќ толыќќандылыєын медициналыќ-биологиялыќ баєалау клиникаєа дейінгі жјне ќажетіне ќарай, клиникалыќ зерттеулердіѕ нјтижелері бойынша беріледі, олар медициналыќ ќорытынды тїрінде ресімделеді.
Табиєи минералды суєа берілетін медициналыќ ќорытынды егер оны ќолданєан уаќытта су шыєатын жерді пайдалану режимінде, судыѕ химиялыќ жјне микробиологиялыќ ќўрамында, ґндіріс технологиясында ґзгерістер болса, ќайта ќарауєа жатады.
28. Жерасты сулары шыєатын жерді пайдалану процесінде табиєи минералды жјне бўлаќ суы ластанып, осы Техникалыќ регламенттіѕ 24-тармаєында белгіленген талаптарєа жјне химиялыќ жјне микробиологиялыќ сипаттамаларєа сай болмаєанда, ґндіруші су ґндіру жґніндегі операцияларды, сондай-аќ ыдыстарєа ќўю процесін судыѕ ластануы жойылып, јрі ол белгіленген ќауіпсіздік талаптарына жауап бергенге дейін дереу тоќтата тўрады.
29. Шыєатын жері белгілі ауыз сулар мынадай жалпы сипаттамаларєа ие болуы тиіс:
1) жерасты немесе жерїсті ауыз суымен жабдыќтау кґздерінен ґндірілуі;
2) олардыѕ белгілі бір жјне наќты шыєарылатын жері болуєа тиіс жјне орталыќтандырылєан ауыз сумен жабдыќтау жїйесі арќылы ґтпеуге тиіс; ауыз сумен жабдыќтау желісі арќылы берілетін су алдын ала дайындалєан деп саналады жјне осы тармаќтыѕ 5-тармаќшасыныѕ талаптарына жауап бере алмайды, сондыќтан шыєарылєан жеріне ќарамастан, шыєарылєан жерден алынєан су ретінде ыдысќа ќўюєа жарамайды;
3) жерасты сулары халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы жјне жер ќойнауын пайдалану саласындаєы Ќазаќстан Республикасы заѕнамаларыныѕ талаптарын саќтай отырып ґндіріледі;
4) суды алу шарттары бойынша оныѕ бастапќы микробиологиялыќ тазалыєыныѕ саќталуына кепілдік беруге жјне оныѕ бастапќы химиялыќ ќўрамы саќталуєа;
5) суды дайындау тјсілдері оныѕ физикалыќ-химиялыќ сипаттамаларын елеулі ґзгертпеуге жјне оныѕ химиялыќ, радиациялыќ жјне микробиологиялыќ ќауіпсіздігін нашарлатпауєа;
6) микробиологиялыќ ќауіпсіздігіне кепілдік беру маќсатында су суды дайындаудыѕ микробќа ќарсы тјсілімен ґѕделеді.
Ауыз сумен жабдыќтаудыѕ бірнеше кґздерінен алынєан суды тўмшалауєа, сондай-аќ судыѕ ластануын болдырмайтын жаєдайлар саќталєан кезде шыєу кґзінен ќўю орнына дейін мамандандырылєан цистерналарда су тасымалдауєа рўќсат етіледі.
30. Шыєатын жері белгілі ауыз суды мынадай јдістермен ґѕдеуге рўќсат етіледі:
1) ерітілген газдардыѕ ќўрамын азайту немесе алып тастау;
2) су кґзі суыныѕ ќўрамына кґмірќышќыл газын ќосу немесе оныѕ судаєы ќўрамын ќалыпќа келтіру;
3) темірдіѕ, марганецтіѕ, кїкірттіѕ ќўрамын азайту немесе тўраќсыз ќосындыларын алып тастау;
4) озонмен ґѕдеудіѕ ќосалќы шоєырлануы рўќсат етілген шоєырланудан тґмен болу шартымен ауаны, оттегін немесе озонды ќосу.
31. Шыєарылатын жері белгілі ауыз суєа судыѕ физиологиялыќ толыќќандыєын жаќсарту маќсатында халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы мемлекеттік орган ќолдануєа рўќсат еткен минералды тўздарды ќосуєа (йодтауєа, фторлауєа) жол беріледі.
32. Асханалыќ суды ґндіру їшін жер ауыз сумен жабдыќтаудыѕ жерасты немесе жерїсті кґздерініѕ суы, оныѕ ішінде орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесініѕ ґѕделген ауыз суы, сондай-аќ теѕіз суы пайдаланылуы мїмкін.
Жерасты суларын ґндіру судыѕ пайдаланылатын ќорларыныѕ ґнеркјсіптік санаттары бойынша баєаланєан жерасты сулары шыєарылатын жердегі жер ќойнауын пайдалануєа жасалєан келісім-шарттыѕ, сондай-аќ арнайы суды пайдалануєа су ќорын пайдалану жјне оны ќорєау саласындаєы ујкілетті орган берген рўќсаттардыѕ негізінде жїзеге асырылуєа тиіс.
Асханалыќ суды шыєаруда бастапќы судыѕ негізгі физикалыќ-химиялыќ ќўрамы мен микробиологиялыќ сипаттамаларын елеулі ґзгертетін суды дайындау јдістері ќолданылуы мїмкін.
33. Асханалыќ суды жўмсартќанда жалпы судыѕ кермектілігі бір жарым миллиграмнан тїспеуге - эквивалент литрге теѕ болуы тиіс.
34. Асханалыќ суды дайындау їшін мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары тамаќ ґнімдерін ґндіруде пайдалануєа рўќсат еткен минералды тўздар, оныѕ ішінде натрий хлориді, калий хлориді, кальций хлориді, натрий карбонаты, натрий гидрокарбонаты, калий карбонаты, кальций карбонаты, магний карбонаты, натрий сульфаты, кальций сульфаты, магний сульфаты, сондай-аќ табиєи минералды суларды дегидратациялау нјтижесінде алынєан ерітінділер ќолданылады.
Асханалыќ суєа 0,2 пайыздан 0,4 пайызєа (%) дейінгі кґмірќышќыл газын ќосуєа жол беріледі.
35. Тазартылєан суды шыєару їшін жерасты немесе жерїсті ауыз сумен жабдыќтау кґзініѕ суы, оныѕ ішінде алынєан тазартылєан осы Техникалыќ регламенттіѕ талаптарына толыќ жауап беру шартымен бастапќы судыѕ физикалыќ-химиялыќ ќўрамы мен микробиологиялыќ сипаттамаларын елеулі ґзгертетін, ыдыстарєа ќўяр алдында суды дайындаудан ґткен орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесініѕ суы ќолданылады.
36. Судыѕ бактериялыќ ластануын азайту, жою жјне болдырмау маќсатында хлорлау, озондау, диоксидті кґміртекпен ќаныќтыру сияќты химиялыќ јдістер мен физикалыќ (жоєары температура, ультракїлгін радиация, сїзу) факторлары пайдаланылады. Зарарсыздандырудыѕ таѕдаулы јдістері озондау, ґѕдеудіѕ физикалыќ јдістері, атап айтќанда УК-сјулелену мен кґп реттік мембраналы ґѕдеу болып табылады.
Судыѕ ґѕдеудіѕ барлыќ јдістері улы кері јсері бар ґнімдердіѕ пайда болуын ќоса алєанда кез-келген ластанудан жјне суды ґѕдеу кезінде пайдаланылєан химиялыќ заттардыѕ адам денсаулыєына ќауіпті мґлшердегі ќалдыќтарыныѕ тїсіп кетуінен аулаќ болу їшін баќылау жаєдайында жїргізілуі тиіс.
37. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ, ґндірістік їй-жайлар микроклиматыныѕ, жарыќтандырудыѕ, аспаптар мен жабдыќтар шуылыныѕ, дірілініѕ, электромагниттік сјулеленуініѕ деѕгейі жўмыс аймаєындаєы ауадаєы зиянды ќоспалардыѕ санитарлыќ-гигиеналыќ жаєдайлары тамаќ ґнеркјсібі кјсіпорындары їшін белгіленген санитарлыќ ереже мен нормалардыѕ талаптарына жјне ыдысќа ќўйылєан ауыз суды ґндіруге ќойылатын гигиеналыќ талаптарєа сјйкес болуы тиіс.
38. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суын ґндіру ќауіпті факторды (ХАССП) талдау кезінде кїрделі баќылау нїктелерініѕ жїйесінде ќолданылуєа негізделуі мїмкін.
6. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суды орау жјне таѕбалау
ќауіпсіздігіне ќойылатын талаптар
39. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суды ґндіру кезінде мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары ќолдануєа рўќсат еткен тўтыну орамы (ыдысы) ретіндегі шыныдан жасалєан шґлмектер мен полимерлік материалдар, полимерлік жјне аралас полимерќатырма материалдардан жасалєан, сыйымдылыєы јртїрлі контейнерлер мен пакеттер пайдаланылады.
40. Тўтыну орамын (ыдысын) тўмшалау тјсілі ыдысќа ќўйылєан ауыз суды ќолдан жасау мїмкіндігін болдырмауєа, сондай-аќ ґнімніѕ жарамдылыќ мерзімі ішінде тасымалдау, саќтау жјне тўтынушыєа сату кезінде оныѕ тўмшалылыєы мен саќталуын ќамтамасыз етуге тиіс.
Тўтыну орамын (ыдысын) жуу жјне ыдысќа ќўю шарттары белгіленген санитарлыќ-эпидемиологиялыќ талаптарєа сјйкес болуы тиіс.
41. Тўтыну орамына (ыдысына) ќўйылєан ауыз суды мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдары ќолдануєа рўќсат еткен орам материалдарынан жасалєан кґліктік ыдысќа орайды.
42. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суда "Орауєа, таѕбалауєа, заттаѕба жапсыруєа жјне оларды дўрыс орналастыруєа ќойылатын талаптар" техникалыќ регламентімен жјне тамаќ ґнімдерін таѕбалауєа ќойылатын талаптарды реттейтін нормативтік ќўжаттармен белгіленген талаптарєа сјйкес орамы жјне таѕбасы болуєа тиіс.
43. Таѕбалауда осы Техникалыќ регламенттіѕ 44-49-тармаќтарыныѕ талаптарына сјйкес ауыз судыѕ тауарлыќ атауыныѕ елеулі ерекшеліктерін сипаттайтын ќосымша аќпарат берілуге тиіс.
Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ табиєаты, шыєуы, ќўрамы мен ќасиеттері туралы тўтынушыны жаѕылыстыратын кез келген атауды немесе графикалыќ бейнені таѕбалауда пайдалануєа жол берілмейді.
44. Табиєи минералды судыѕ саудалыќ атауы -"табиєи минералды су":
1) табиєи минералды судыѕ атауына судыѕ шыєарылєан жері, су кґзі орналасќан жергілікті жердіѕ немесе елді мекенніѕ географиялыќ атауы енгізілуі мїмкін.
Бір жер ќойнауынан шыќќан, бірнеше атауы, сондай-аќ судыѕ ќасиеттері туралы јртїрлі аќпараттары бар табиєи минералды суды сатуєа рўќсат етілмейді.
Егер табиєи минералды судыѕ атауы шыќќан жерініѕ атауынан ґзгеше болса, онда таѕбалауда судыѕ шыќќан жері кґрсетіледі.
2) егер ол осы Техникалыќ регламенттіѕ 27-тармаєыныѕ талабына сјйкес жалпыєа танылєан єылыми јдістемелер бойынша орындалєан физикалыќ-химиялыќ талдаулардыѕ, клиникаєа дейінгі жјне клиникалыќ зерттеулердіѕ нјтижесінде алынса, заттаѕба жапсырмасына, жапсырма ќаєазына, ќосымша бетіне, жарнамалыќ ќаєаздар мен проспектілерге физиологиялыќ ќасиеттері туралы аќпаратты беруге рўќсат етіледі.
"Тамаќты ќорытуєа кґмектеседі", "бауыр ќызметін жјне бауырдаєы бґлу ќызметін жеѕілдетеді" деген сґздерді жјне ауыз судыѕ алдын-алу ќасиеттерін кґрсететін басќа да аќпаратты ќолдануєа жол беріледі.
Ауруларды емдеуге байланысты ауыз судыѕ емдік јсерін кґрсететін белгілерді пайдалануєа, сондай-аќ осы ауыз суєа сјйкес келмейтін ќасиеттері туралы жјне ауыз судыѕ тїпнўсќалыєына кепілдік бермейтін аќпаратты жазуєа жол берілмейді.
3) таѕбалауда халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы мемлекеттік органмен келісілген балалар таєамын дайындау їшін ауыз судыѕ жарамдылыєы туралы аќпаратты жазуєа жол берілмейді.
Суда фторидтіѕ шоєырлану деѕгейі бір жарым литр миллиграммнан (мг/л) астам болєанда, заттаѕбасына "емшектегі балалар мен жеті жасќа дейінгі балєындарєа їнемі ішуге болмайды" деп кґрсету арќылы фторидтіѕ болуы туралы аќпарат жазылуы тиіс.
4) егер ауыз су осы Техникалыќ регламенттіѕ 19-28-тармаќтарыныѕ талаптарына жауап бермесе, заттаѕбасына "табиєи минералды су" деген сґзді жазуєа жол берілмейді.
45. Бўлаќ суыныѕ саудалыќ атауы - "бўлаќ суы":
1) бўлаќ суы:
осы Техникалыќ регламенттіѕ 19-21-тармаќтарында кґрсетілген су кґзін пайдалану шарттарын ќанаєаттандыратын;
осы Техникалыќ регламенттіѕ 22-тармаєына сјйкес цистерналарда тасымалдауды болдырмай отырып, тікелей су кґзінде ауыз суды ќўю талаптарын ќанаєаттандыратын;
осы Техникалыќ регламенттіѕ 26-тармаєында кґрсетілгеннен басќа, ешќандай ґѕдеуден ґтпеген;
осы Техникалыќ регламенттіѕ 24-тармаєында белгіленген микробиологиялыќ талаптарды ќанаєаттандыратын ауыз су їшін пайдаланылады;
2) бўлаќ суы таѕбасында халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы мемлекеттік органмен келісілген балалар таєамын дайындау їшін судыѕ жарамдылыєы туралы аќпарат жазылуы мїмкін.
3) бўлаќ суыныѕ таѕбасында осы Техникалыќ регламенттіѕ 44-тармаєыныѕ 1 жјне 2- тармаќшаларыныѕ талаптары ќолданылады.
46. Шыєарылєан жері белгілі ауыз судыѕ нарыќтаєы атауы - "ауыз су".
1) ауыз сумен жабдыќтау кґздерін пайдалану шарттарын жјне осы Техникалыќ регламенттіѕ 29, 30-тармаќтарында кґрсетілген суды ґѕдеу тјсілдерін ќанаєаттандыратын ыдысќа ќўюєа арналєан ауыз су;
2) ауыз судыѕ атауына судыѕ шыєарылєан жері, су кґзі орналасќан жергілікті жердіѕ немесе елді мекенніѕ географиялыќ атауы енгізіледі.
Егер ауыз судыѕ атауы шыєарылєан жердіѕ атауынан ґзгеше болса, онда таѕбалауда міндетті тїрде судыѕ шыќќан жері, ауыз сумен жабдыќтау кґзініѕ атауы, су шыєарылєан жердіѕ атауы, ўѕєыманыѕ нґмірі кґрсетіледі.
Егер ауыз сумен жабдыќтау кґздерініѕ орналасќан жері осы елді мекенніѕ шегінде болмаса, ауыз судыѕ атауына тўрєылыќты жердіѕ атауын, елді мекенніѕ географиялыќ атауын енгізуге рўќсат етілмейді;
3) бірнеше су кґздерінен алынєан суларды бірге тўмшалаєан жаєдайда таѕбалауда тўмшалау нјтижесінде алынєан минералдау мен химиялыќ ќўрамы кґрсетіледі.
Бірнеше су кґздерінен алынєан суларды пайдалану кезінде таѕбалауда јрбір су кґзініѕ атауы кґрсетіледі;
4) ауыз суды таѕбалауєа егер ол судыѕ сапасы мен физиологиялыќ толыќќандылыєы медициналыќ-биологиялыќ баєалау бґлігіне осы Техникалыќ регламенттіѕ 27-тармаєыныѕ талаптарына сјйкес алынбаса, судыѕ медициналыќ ќасиеттері (алдын-алу, жеѕілдететін, емдік) мен судыѕ адам организміне басќа да јсер етуі туралы аќпаратты жазуєа жол берілмейді.
47. Асханалыќ судыѕ нарыќтаєы атауы - "асханалыќ су":
1) ауыз сумен жабдыќтау кґздерін пайдалану шарттарын жјне осы Техникалыќ регламенттіѕ 32, 36-тармаќтарында кґрсетілген суды ґѕдеу тјсілдерін ќанаєаттандыруы тиіс ыдысќа ќўюєа арналєан асханалыќ су;
2) асханалыќ суды таѕбалауда ґѕдегеннен кейін ыдысќа ќўйылєан судыѕ ќўрамы су кґзі суыныѕ ќўрамынан елеулі ерекшеленетіндіктен, тўтынушыны судыѕ табиєи шыќќан жері туралы жаѕылыстырмау маќсатында ауыз сумен жабдыќтау кґзініѕ шыєу жерініѕ географиялыќ орны, оныѕ орналасќан жері, ўѕєыманыѕ нґмірі кґрсетілмейді;
3) таѕбалауда ґѕдеуден кейін алынєан ыдысќа ќўйылєан судыѕ минералдануы мен химиялыќ ќўрамы кґрсетіледі;
4) егер ыдысќа ќўйылєан асханалыќ су їшін су кґзі ретінде орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесінен алынєан, одан јрі ґѕделмеген су пайдаланылса, онда таѕбалауда "су ќўбыры суы" деп кґрсетіледі;
5) асханалыќ суды таѕбалауєа судыѕ медициналыќ ќасиеттері (профилактикалыќ, жеѕілдететін, емдік), физиологиялыќ толыќќандылыєы мен судыѕ адам организміне басќа да јсер етуі туралы аќпаратты жазуєа жол берілмейді.
48. Тазартылєан судыѕ саудалыќ атауы - "тазартылєан су":
1) ґндірілуі осы Техникалыќ регламенттіѕ 35-тармаєыныѕ талаптарын ќанаєаттандыратын ыдысќа ќўюєа арналєан тазартылєан су;
2) тазартылєан суды таѕбалауда ґѕдегеннен кейін ыдысќа ќўйылєан тазартылєан судыѕ ќўрамы су кґзі суыныѕ ќўрамынан елеулі ерекшеленетіндіктен, тўтынушыны судыѕ табиєи шыќќан жері туралы жаѕылыстырмау їшін ауыз сумен жабдыќтау кґзініѕ шыєу жерініѕ географиялыќ орны, оныѕ орналасќан жері, ўѕєыманыѕ нґмірі кґрсетілмейді;
3) таѕбалауда ґѕдеуден кейін алынєан ыдысќа ќўйылєан судыѕ минералдануы мен химиялыќ ќўрамы кґрсетіледі;
4) егер ыдысќа ќўйылєан тазартылєан су їшін су кґзі ретінде орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесінен алынєан, одан јрі ґѕделмеген су пайдаланылса, онда таѕбалауда "орталыќтандырылєан сумен жабдыќтау жїйесініѕ суы" немесе "су ќўбыры суы" деп кґрсетіледі;
5) таѕбалауєа судыѕ медициналыќ ќасиеттері (алдын-алу, жеѕілдететін, емдік), физиологиялыќ толыќќандылыєы мен судыѕ адам организміне басќа да јсер етуі туралы мјліметті жазуєа рўќсат етілмейді.
49. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суды таѕбалауда кґмірќышќыл газымен ќаныќтырылу дјрежесіне ќарай мыналар кґрсетілуі тиіс:
1) газдалєан;
2) газдалмаєан;
3) газсыздандырылєан;
4) табиєи-газдалєан.
Газдалєан суда кґмірќышќыл газыныѕ салмаќтыќ їлесі бойынша таѕбалауда мыналар кґрсетілуі тиіс:
1) аз газдалєан;
2) орташа газдалєан;
3) ќатты газдалєан.
Газдалєан суды таѕбалауда мынадай ќосымша аќпарат жазылуы мїмкін:
1) "табиєи-газдалєан" - суєа сол су кґзініѕ газын ќосудыѕ жекелеген жаєдайларын есепке ала отырып, ќўрамындаєы кґмірќышќыл газыныѕ болуы ќўйылєаннан кейін де су кґзіндегідей болып ќалатын су;
2) "кґмірќышќыл газымен байытылєан" - кґмірќышќыл газымен ќосымша байытылєан жјне онда кґмірќышќыл газы су кґзіндегіден кґбірек болєан су;
3) "газдалєан" - судыѕ ґзінен басќа суда кґмірќышќыл газымен жасанды байытылєан су.
7. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суды тасымалдау жјне саќтау
кезіндегі ќауіпсіздікке ќойылатын талаптар
50. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз сулар ауыз судыѕ саќталуын, сапасы мен ќауіпсіздігін ќамтамасыз ететін шарттарды саќтай отырып, белгіленген тјртіппен ресімделген, санитарлыќ паспорты бар барлыќ кґлік ќўралыныѕ тїрлерімен тасымалданады.
51. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ мерзімдері мен саќтаудыѕ температуралыќ жаєдайы дайын ґнімге арналєан нормативтік ќўжаттамада кґрсетілген талаптарєа сјйкес болуы тиіс.
52. Ыдысќа ќўйылєан жјне тўтыну орамына (ыдысына) оралєан ауыз су температурасы екі градустан 20 градус Цельсий, салыстырмалы ылєалдылыєы сексен бес пайыздан жоєары емес ќараѕєыланєан ќойма їй-жайларында саќталады.
53. Ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ жарамдылыќ мерзімін мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќызметі органдарыныѕ келісімі бойынша дайындаушы белгілейді.
8. Ыдысќа ќўйылєан ауыз суды жоюєа ќойылатын талаптар
54. Мынадай жаєдайларда ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су жойылуєа жатады:
1) жарамдылыќ мерзімі ґтіп кеткенде;
2) су денсаулыќ їшін зиянды деп танылєанда;
3) жарамсыздыєы аныќталєанда;
4) су ќолдан жасалєан деп танылєанда.
Егер ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасында ґзгешелігі белгіленбеген болса, ол тўрмыстыќ ќалдыќ ретінде жойылуы тиіс.
55. Ыдысќа ќўйылєан су басќа тјсілмен жойылуєа тиіс болєан жаєдайда, бўл ыдысќа ќўйылєан ауыз суды ґндіруге арналєан техникалыќ ќўжаттамада туралы кґрсетілуі тиіс.
56. Ыдысќа ќўйылєан ауыз су, егер:
1) суды пайдаланєанда ауруды туындататын патогенді ішек микроорганизмдері табылса;
2) индикаторлы бактериялар мен вирустардыѕ болуы аныќталса;
3) компоненттерініѕ бірі бойынша рўќсат етілген шектен тыс шоєырланулар аныќталса денсаулыќ їшін зиянды деп танылады.
57. Ыдысќа ќўйылєан ауыз су, егер:
1) суда индикаторлы бактериялар мен вирустар болса;
2) судыѕ ќўрамында химиялыќ, бактериологиялыќ жјне радиоактивтік заттардыѕ кґрсеткіштерініѕ рўќсат етілген шектен тыс шоєырлануы аныќталса;
3) суда бґтен заттардыѕ ќоспалары табылса;
4) орауєа жјне таѕбалауєа ќойылатын талаптар орындалмаса жарамсыз деп танылады.
58. Ыдысќа ќўйылєан табиєи минералды, бўлаќ, ауыз су, асханалыќ, тазартылєан сулар, егер кґрсетілген су тїрін ґндіруге берілген талаптар саќталмаса, ќолдан жасалєан деп танылады.
9. Сјйкестік презумпциясы
59. Їйлестірілген стандарттар талаптарына сјйкес ыдыстарєа ќўйылєан, дайындалєан жјне сауда орындарына жеткізілген ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су осы Техникалыќ регламенттіѕ талаптарына сјйкес деп саналады.
60. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су егер олардыѕ талаптары осы Техникалыќ регламенттіѕ талаптарынан тґмен болмаєан жаєдайда, ал ол болмаєан жаєдайда денсаулыќ саќтау саласындаєы ујкілетті орган бекіткен нормалардан тґмен емес болєан жаєдайда стандарттау жґніндегі ґзге нормативтік ќўжаттар бойынша дайындалуы мїмкін.
61. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз сулардыѕ осы Техникалыќ регламенттіѕ жјне ќолданылу саласына осы ґнім жататын Ќазаќстан Республикасыныѕ ґзге де нормативтік ќўќыќтыќ актілерініѕ талаптарына сјйкестігін баєалау мыналарды жїргізу жолдарымен жїзеге асырылады:
1) ыдысќа ќўйылєан ауыз судыѕ сапасын ґндірістік баќылау;
2) сјйкестігін растау;
3) мемлекеттік баќылау.
62. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суларды дайындау кезінде осы Техникалыќ регламенттіѕ, санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыќ саласындаєы Ќазаќстан Республикасы заѕнамасыныѕ талаптары орындалады, халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы заѕнамалардыѕ талаптарын орындауєа, ыдыстарєа ќўйылєан ауыз сулардыѕ ќўрамын сипаттайтын органолептикалыќ, физикалыќ-химиялыќ, радиологиялыќ жјне микробиологиялыќ кґрсеткіштерді зертханалыќ зерттеу жїргізу мен сынаќтан ґткізу арќылы ыдыстарєа ќўйылєан ауыз сулардыѕ сапасын ґндірістік баќылауды жїзеге асырылады:
1) ґндірістік баќылау ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ дјл атауы бойынша дайындаушы јзірлеген жјне Ќазаќстан Республикасыныѕ техникалыќ реттеу жјне санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау саласындаєы ќўзырлы органдарымен келісілген ўйымдастыру стандартыныѕ
негізінде жїзеге асырылады;
2) мыналар ґндірістік баќылау объектілері болып табылады:
аузы сумен жабдыќтау кґзініѕ суы;
суды дайындау сатысындаєы су;
ќўяр алдындаєы су;
дайын ґнім;
тўтыну орамы (ыдысы) мен тўмшалау ќўралы;
3) ўйымдастыру стандартында кґрсетілген баќылаудаєы кґрсеткіштердіѕ тізбесі, зертханалыќ зерттеулердіѕ мерзімділігі сумен жабдыќтау кґзіне, суды дайындау технологиясына, дайын ґнімніѕ сапасына байланысты белгіленеді;
4) ўйымдастыру стандарты ґнімніѕ сипаттамасына, баќылаудаєы кґрсеткіштердіѕ номенклатурасына, орауєа, таѕбалауєа, ќабылдау тјртібі мен баќылау јдістеріне ќойылатын талаптармен ќатар, дайын ґнімді ґндірістік баќылау кезінде мынадай еѕ тґменгі зертханалыќ зерттеулер ґткізуді кґздеуге тиіс:
ґнімніѕ јрбір партиясыныѕ ауыз суын осы Техникалыќ регламентке 1-ќосымшаєа сјйкес кґрсеткіштерге ќысќаша талдау;
осы Техникалыќ регламентке 1-ќосымшаєа сјйкес кґрсеткіштерге айына кемінде бір рет ауыз суды мерзімдік ќысќаша талдау;
халыќтыѕ санитарлыќ-эпидемиологиялыќ салауаттылыєы саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес барлыќ кґрсеткіштерге жылына кемінде бір рет ауыз суды толыќ талдау;
5) зертханалыќ зерттеулерді ґндіруші ґндірістік зертханаларда ґздігінен, сол сияќты Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасымен белгіленген тјртіппен аккредиттелген сынаќ зертханаларын тарта отырып жїзеге асырады;
6) ыдысќа ќўйылєан ауыз суды ґндірушілер мемлекеттік санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ќадаєалау органдарыныѕ сўрауы бойынша ґндірістік баќылаудыѕ нјтижелері туралы аќпарат береді.
10. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ сјйкестігін растау
63. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ сјйкестігін растау техникалыќ реттеу саласындаєы Ќазаќстан Республикасыныѕ ќолданыстаєы заѕнамасына сјйкес жїзеге асырылады.
Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз суды осы Техникалыќ регламент талаптарына сјйкестігіне міндетті сертификаттау ґндірушімен жасалєан шарт негізінде сјйкестікті растау жґніндегі аккредиттелген органмен жїзеге асырылады.
64. Ыдыстарєа ќўйылєан ауыз судыѕ осы Техникалыќ регламент талаптарына сјйкестігі сјйкестікті растау жґніндегі органныѕ ґндірушіге берген сјйкестік сертификатымен расталады.
Техникалыќ регламент талаптарына сјйкестігі расталєан ыдыстарєа ќўйылєан ауыз сулар тауар белгісімен немесе сјйкестік белгісімен таѕбаланады. Тауар белгісімен (егер бар болса) таѕбалауды ґнім ґндіруші ґзіне ыѕєайлы кез-келген тјсілмен ґздігінен жїзеге асырады.
65. Шетел мемлекеттерінде берілген сјйкестікті растау аясындаєы ќўжаттар техникалыќ реттеу туралы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес оларды мемлекеттік техникалыќ реттеу жїйесінде таныєан жаєдайда жарамды болады.
11. Їйлестірілген стандарттар тізбесі
66. Ґнімге, арналєан стандарттарда орындалуєа міндетті болып осы Техникалыќ регламентке сјйкес ќауіпсіздік талаптары табылады.
Осы Техникалыќ регламентте белгіленген ќауіпсіздік талаптарды орындауды ќамтамасыз ететін стандарттарды їйлестіру техникалыќ реттеу туралы Ќазаќстан Республикасыныѕ заѕнамасына сјйкес жїргізіледі.
67. Осы техникалыќ регламентпен белгіленген талаптардыѕ орындалуын ќамтамасыз ететін їйлестірілген стандарттар тізбесі (дјлелдеу базасы) осы Техникалыќ регламентке 2-ќосымшада келтірілген.
12. Техникалыќ регламентті ќолданысќа енгізу
мерзімі жјне шарты
68. Осы Техникалыќ регламент алєаш ресми жарияланєан кїнінен бастап алты ай ґткен соѕ ќолданысќа енгізіледі.
69. Осы Техникалыќ регламент ќолданысќа енгізілгенге дейін берілген сјйкестікті растау саласындаєы ќўжаттар олардыѕ ќолданылу мерзімі аяќталєанєа дейін жарамды деп есептелінеді.
Техникалыќ регламентке
1-ќосымша
Ќысќаша жјне мерзімдік талдау кезіндегі ґндірістік
баќылау кґрсеткіштері
|
Кґрсеткіш атауы |
Талдау тїрі |
|
|
Ќысќартылєан |
Ќысќартылєан |
|
|
Органолептикалыќ |
||
|
Иісі 200С-да |
+ |
|
|
Иісі 600С-да |
+ |
|
|
Дјмі |
+ |
|
|
Сутегі кґрсеткіші |
+ |
|
|
Тїсі |
|
+ |
|
Тўнбалыєы |
|
+ |
|
Бактериологиялыќ |
||
|
370С температурада КМАФАнМ |
+ |
|
|
220С температурада КМАФАнМ |
|
+ |
|
Жалпы колифорды бактериялар |
+ |
|
|
Глюкоза оѕ колиформды бактериялар |
+ |
|
|
Pseudomonas aeruginosa |
|
+ |
|
Органикалыќ ластану кґрсеткіштері |
||
|
Перманганаттыќ тотыєуы |
+ |
|
|
Реагенттердіѕ болуы |
||
|
Озон |
+ |
|
|
Кїміс |
+ |
|
|
Иодид-ион |
+ |
|
|
Фторид-ион |
+ |
|
|
Кґміртегі диоксиді |
+ |
|
Техникалыќ регламентке
2-ќосымша
Техникалыќ регламентпен белгіленген
талаптардыѕ орындалуын ќамтамасыз ететін
їйлестірілген стандарттар тізбесі (дјлелдеу базасы)
ЌР СТ 1010-2002 Тамаќ ґнімдері. Тўтынушыларєа арналєан аќпарат. Жалпы талаптар.
ЌР СТ 1097-2002 Су. Органикалыќ ќосындылардыѕ кґміртегілерін айќындаудыѕ газохроматографиялыќ јдісі.
ЌР СТ 1432-2005 Табиєи минералды жјне асханалыќ ауыз суды ќоса алєанда, ыдыстарєа ќўйылєан ауыз су сулары. Жалпы техникалыќ шарттар.
МЕМСТ 8.315-97 Ќазаќстан Республикасыныѕ ґлшемдердіѕ бірыѕєайлыєын ќамтамасыз етудіѕ мемлекеттік жїйесі. Заттар мен материалдар ќўрамы мен ќасиеттерініѕ стандартты їлгілері. Негізгі ережелер.
МЕМСТ 2874-82 Ауыз су. Гигиеналыќ талаптар жјне сапасын баќылау.
МЕМСТ 23268.0-91 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Сынамаларды ќабылдау ережесі мен іріктеу јдістері.
МЕМСТ 23268.1-91 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Шґлмектегі судыѕ органолептикалыќ кґрсеткіштері мен кґлемін айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.2-91 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Кґміртегі екі тотыєын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.3-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Гидрокарбонат-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.4-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Сульфат-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.5-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Кальций мен магний иондарын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.6-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Натрий иондарын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.7-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Калий иондарын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.8-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Нитрит-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.9-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Нитрат-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.10-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Аммоний иондарын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.11-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Темір иондарын айќындау јдісі.
МЕМСТ 23268.12-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Перманганатты тотыќтануды айќындау јдісі.
МЕМСТ 23268.13-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Кїміс иондарын айќындау јдісі.
МЕМСТ 23268.14-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Тотияйынныѕ иондарын айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.15-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Бромид-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.16-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Йодид-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.17-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Хлорид-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23268.18-78 Минералды ауыз су, емдік, емдік-асханалыќ жјне табиєи асханалыќ сулар. Фторид-иондарды айќындау јдістері.
МЕМСТ 23285-78 Тамаќ ґнімдеріне жјне шыны ыдыстарєа арналєан пакеттер. Техникалыќ шарттар.
МЕМСТ 23950-88 Ауыз су. Стронцийдіѕ жаппай шоєырлануын айќындау јдісі.
МЕМСТ 30813-2002 Су жјне су дайындау. Терминдер жјне аныќтамалар Codex. Stan 227-2001. Шґлмекке ќўйылєан/ыдысќа ќўйылєан ауыз суєа (минералды судан ґзге) арналєан жалпы стандарт.
ИСО 5664:1984 Судыѕ сапасы. Аммонийдіѕ болуын аныќтау. Дистилляциялау жјне титрлеу јдістері.
ИСО 5666-1:1983 Судыѕ сапасы. Жалынсыз атомды-адсорбциялы спектрометриямен жалпы сынаптыѕ болуын айќындау. 1-бґлім. Перманганатпероксодисульфатпен ќайнатќаннан кейінгі јдіс.
ИСО 5666-2:1983 Судыѕ сапасы. Жалынсыз атомды-адсорбциялы спектрометриямен жалпы сынаптыѕ болуын айќындау. 2-бґлім. Алдын ала ультракїлгінмен сјулелендіргеннен кейінгі јдіс.
ИСО 5666-3:1984 Судыѕ сапасы. Жалынсыз атомды-адсорбциялы спектрометриямен жалпы сынаптыѕ болуын айќындау. 3-бґлім. Броммен ќайнатќаннан кейінгі јдіс.
ИСО 5667-3:2003 Судыѕ сапасы. Сынама алу. 3-бґлім. Су сынамаларын саќтау жјне айналымы жґніндегі басшылыќ.
ИСО 5667-4:1987 Судыѕ сапасы. Сынама алу. 4-бґлім. Табиєи жјне жасанды кґлдерден сынама алу жґніндегі басшылыќ.
ИСО 5667-6:1990 Судыѕ сапасы. Сынама алу. 6-бґлім. Ґзендер мен арыќтардан сынама алу жґніндегі басшылыќ.
ИСО 5813:83 Судыѕ сапасы. Еріген оттегініѕ болуын аныќтау. Йодометриялыќ јдіс.
ИСО 6059:1984 Судыѕ сапасы. Кальций мен магнийдіѕ жиынтыќ ќўрамын аныќтау. ЕDTА-ны ќолданумен титриметриялыќ јдіс.
ИСО 6333:1986 Судыѕ сапасы. Марганецтіѕ болуын аныќтау. Формальдоксимді ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 6439:1990 Судыѕ сапасы. Фенол санын аныќтау. Жібергеннен кейін 4-аминоантипиринді ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 6595:1982 Судыѕ сапасы. Жалпы тотияйынныѕ болуын аныќтау. Кїміс диэтилдитиокарбаматты ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 6703-1:1984 Судыѕ сапасы. Цианидтіѕ болуын аныќтау. 1-бґлім. Жалпы цианидтіѕ болуын аныќтау.
ИСО 6703-2:1984 Судыѕ сапасы. Цианидтіѕ болуын аныќтау. 2-бґлім. Жеѕіл бґлінетін цианидтіѕ болуын аныќтау.
ИСО 6703-3:1984 Судыѕ сапасы. Цианидтіѕ болуын аныќтау. 3-бґлім. Хлорлы цианидтіѕ болуын аныќтау
ИСО 6777:1984 Судыѕ сапасы. Нитриттердіѕ болуын аныќтау. Молекулярлыќ абсорбцияныѕ спектрометриялыќ јдісі.
ИСО 7150-1:1984 Судыѕ сапасы. Аммонийдіѕ болуын аныќтау. 1-бґлім. Жасанды спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 7393-1:1985 Судыѕ сапасы. Еркін хлор мен жалпы хлордыѕ болуын аныќтау. 1-бґлім. N,М-диэтил-1,4-фенилендиаминді ќолданумен титриметриялыќ јдіс.
ИСО 7875-1:1996 Судыѕ сапасы. Їстірт-белсенді заттардыѕ болуын аныќтау. 1-бґлім. Метиленді кґктіѕ (MBAS) кґрсеткішін ґлшей отырып, анионды їстірт-белсенді заттардыѕ болуын аныќтау.
ИСО 7875-2:1984 Судыѕ сапасы. Їстірт-белсенді заттардыѕ болуын аныќтау. 2-бґлім. Драгендорф реактивін пайдалана отырып, ионды емес їстірт-белсенді заттардыѕ болуын аныќтау.
ИСО 7888-1985 Судыѕ сапасы. Электр ґткізгіштігін аныќтау.
ИСО 7890-1:1986 Судыѕ сапасы. Нитраттардыѕ болуын аныќтау. 1-бґлім. 2,6-диметилфенолды ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 7890-2:1986 Судыѕ сапасы. Нитраттардыѕ болуын аныќтау. 2-бґлім. Жібергеннен кейін 4-фторфенолды ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 7890-3:1988 Судыѕ сапасы. Нитраттардыѕ болуын аныќтау. 3-бґлім. Сульфосалицилл ќышќылын ќолданумен спектрометриялыќ јдіс.
ИСО 8245-1999 Судыѕ сапасы. Жалпы органикалыќ кґміртегі (ТОС) мен еріген органикалыќ кґміртегініѕ (DОС) болуын аныќтау жґніндегі басшылыќ.
ИСО 8288:1986 Судыѕ сапасы. Кобальттіѕ, никельдіѕ, мыстыѕ, мырыштыѕ, кадмий мен ќорєасынныѕ болуын аныќтау. Жалындаєы атомды абсорбциялаудыѕ спектрометриялыќ јдісі.
ИСО 8467:1993 Судыѕ сапасы. Перманганатты санын аныќтау.
ИСО 9963-1:1994 Судыѕ сапасы. Сілтілігін аныќтау. 1-бґлім. Жалпы жјне композиттік сілтілікті аныќтау.
ИСО 10304-1:1992 Судыѕ сапасы. Фторидтіѕ, хлоридтіѕ, нитриттіѕ, ортофосфаттыѕ, бромидтіѕ, нитрат пен сульфаттыѕ еріген иондарыныѕ болуын сўйыќ ион алмастырушы хроматография јдісімен аныќтау. 1-бґлім. Ластану деѕгейі тґмен суєа арналєан јдіс.
АРНА јдістемесі 2340 А-1985 Ауыз су кермектілігін аныќтаудыѕ стандартты јдістемесі.